Go Back   Diễn đàn nhà sách Sông Hương > CLB SÁCH XƯA & NAY > Bản tin > Bản tin số 4
Hỏi/Đáp Thành Viên Lịch T́m Kiếm Bài Trong Ngày Đánh Dấu Đă Đọc

 
 
Điều Chỉnh Xếp Bài
Old 29-05-2007, 11:13 PM   #1
adminclb
Lớp 12
 
Tham gia ngày: 26-05-2007
Bài gởi: 492
Default Nhớ về một người bán sách cũ

NHỚ VỀ MỘT NGƯỜI BÁN SÁCH CŨ
H.M

Thưở thiếu thời lúc c̣n ở Hà Nội, những khi rỗi răi không vướng bận chuyện học hành, với chút tiền ăn quà sáng để dành được, tôi thường lang thang trên những con phố để t́m mua cho ḿnh những cuốn sách mà tôi yêu thích. Tôi biết gần hết những hàng sách cũ ở Hà Nội thưở ấy, và cũng quen mặt hết những người bán sách cũ. Mỗi người bán sách là mỗi khuôn mặt với những tính cách riêng, chẳng ai giống ai: người th́ khó tính, người th́ niềm nở, người tận t́nh, lại có người dửng dưng với khách hàng, đặc biệt là khách hàng trẻ con như tôi. Nhưng có lẽ trong những người bán sách ấy, có một người mà đến bây giờ vẫn gây ấn tượng mạnh trong tôi, khuôn mặt ông vẫn hiện ra quen thuộc như thể tôi mới gặp ông hôm qua đây. Thế mà thấm thoắt đă hơn 20 năm rồi…
Ngày ấy, tôi đang là một cậu bé học tṛ. Hàng ngày tôi phải đi bộ từ nhà đến phố Hoà Mă để học thêm. Và tôi đă phát hiện ra gần ngă tư Hoà Mă-Ngô Th́ Nhậm có một hàng sách cũ, nhà số 6 phố Ngô Th́ Nhậm. Đấy là một ngôi biệt thự cũ thời Pháp, lúc nào cũng đóng kín cửa, chỉ mở ra khi có khách tới nhấn chuông. Chủ hiệu sách là một người đàn ông bé nhỏ, lưng bị gù, măi sau này tôi mới biết tên ông là Hùng, lũ trẻ con gọi là ông Hùng “gù”. Ông Hùng gù bán sách theo đúng kiểu Hà Nội thời bao cấp, nghĩa là không bao giờ cho khách vào nhà lựa chọn sách, mà yêu cầu khách nói tên sách, nếu có th́ ông vào nhà lấy, nếu không có th́ mời khách ra về. Tôi thường mua của ông những cuốn truyện mà lứa tuổi thiếu niên thời đó yêu thích như truyện cổ tích, truyện các danh nhân lịch sử, các nhà bác học, và cả các truyện vụ án h́nh sự, gián điệp mà thời đó nhiều người rất say mê.
Mặc dù không bày sách ra ngoài mặt tiền, nhưng h́nh như rất nhiều người biết đến hàng sách của ông, v́ mỗi lần đi ngang qua tôi thấy lúc nào cũng có khách đến bấm chuông t́m ông. Khách đến mua sách rất đa dạng, từ người b́nh thường mua sách đọc giải trí cho đến những nhà nghiên cứu mua sách tham khảo, từ thấy giáo dạy vật lư cho đến kỹ sư chăn nuôi, từ đứa trẻ con cho đến ông già. Điều đặc biệt là ông Hùng gù giải đáp rất nhanh những đ̣i hỏi của khách hàng. Khi khách yêu cầu một cuốn sách nào đó, ông hơi nhíu mày, lục t́m trong bộ nhớ, và chỉ sau 2 giây ông trả lời vanh vách cuốn đó có hay không, của nhà xuất bản nào, in năm nào. Đă có lần tôi chứng kiến, ông vừa giải đáp cho một người khách về một cuốn sách tiếng Pháp, lập tức quay sang trả lời một khách khác về một cuốn sách thú y. Không chỉ thuộc hết các cuốn sách trong kho sách của ḿnh, ông c̣n chỉ bảo tận t́nh cho những người đến t́m ông nên đọc những cuốn nào, những cuốn nào là đầu bảng trong lĩnh vực mà họ quan tâm. Tôi vừa ngạc nhiên, vừa khâm phục trí nhớ và vốn kiến thức của ông. Thông thường, người ta chỉ am hiểu một vài lĩnh vực mà họ yêu thích nhất, đằng này ông Hùng gù h́nh như lĩnh vực nào ông cũng biết. Một lần, để thử tài ông, tôi đă hỏi ông về lĩnh vực Giải tích toán học (khi tôi học Đại học năm thứ nhất). Lập tức ông đọc cho tôi tên 5 cuốn sách mà ông cho là hàng đầu về Giải tích toán học, mà tôi c̣n nhớ trong đó có một cuốn của Liên xô, một cuốn của Đức. Quả thật đấy là những cuốn mà thầy giáo tôi khuyến cáo sinh viên phải đọc tham khảo. Lại có lần khi tôi đến mua sách, tôi chứng kiến ông đọc cho một người khách tên một số cuốn sách hàng đầu về hoá học, năm in, nhà xuất bản, và cửa hàng nào ở Hà Nội hiện đang có. Thật là con người kỳ lạ. Ngày ấy, bọn tôi nói đùa nhau là ông là cái máy 286 (tên model máy tính hiện đại nhất lúc đó).
Sau này ngẫm nghĩ lại, tôi cho rằng có thể ông chẳng bao giờ đọc hết các thể loại sách đó, nhưng ông có khả năng nhớ tên, năm in, nhà xuất bản của một số lượng khổng lồ các cuốn sách để chỉ dẫn cho người khác. Ông là một thư mục sống. Ông chính là hiện thân ngoài đời của nhân vật Mendel, người buôn sách cũ thành Vienne trong tác phẩm cùng tên của nhà văn nổi tiếng thế giới người Áo Stephan Zweig (1881-1942) mà tôi rất yêu thích.
Cách đây mấy năm, t́nh cờ lang thang trên mạng, tôi đọc được bài viết này. Đấy chính là bài viết về ông Hùng gù mà tôi vừa kể. Xin chép lại tặng những người yêu sách.
Người "say" bản đồ Hà Nội
Ông Hùng chỉ cho khách những nét đặc sắc của bản đồ cổ Hà Nội.
Ông là Trịnh Việt Hùng, nguyên cán bộ Viện Thiết kế, Bộ Công nghiệp. Trong ngôi nhà ở ngơ 117 Thái Hà, phía sau cánh cửa sổ pḥng khách, ông dán rất nhiều bản đồ Hà Nội, tấm cổ nhất có từ năm 1470, tấm mới nhất vẽ năm 1958.
Có người ví nhà ông như một bảo tàng thu nhỏ, và ông già có trí nhớ tuyệt vời này là cuốn lịch sử sống động về thủ đô. Tuy nhiên, ông cười, bảo ḿnh chỉ là người lẩn thẩn, yêu Hà Nội quá mà thôi.
Sinh năm 1931 tại Đại Từ, Thái Nguyên, song phần lớn thời gian ông Hùng sống ở Hà Nội. Thừa hưởng tính ham đọc và trân trọng sách vở của bố (là tri phủ Đại Từ), ngay từ nhỏ, cậu bé Hùng có ư thức sưu tầm sách. Những năm 80, ông có đến 50.000 quyển, trong đó có sách rất cổ như từ điển Việt - Pháp,
in tại Tân Định, Sài G̣n, năm 1877. Cửa hàng sách báo cũ ở phố Ngô Th́ Nhậm của gia đ́nh ông đă trở thành địa chỉ quen thuộc của biết bao thế hệ học sinh, sinh viên và nhiều nhà khoa học đến tra cứu.
Trong quá tŕnh t́m ṭi, ông Hùng đặc biệt say mê những đường nét ngoằn nghèo, cùng vô số lời chú giải bé li ti trên bản đồ Hà Nội. Ông giải thích: “Có người bảo chúng khô khan, khó hiểu, c̣n tôi lại thấy rất sinh động, giống như những bức ảnh chụp toàn cảnh thủ đô. Qua đó, ta có thể thấy được sự phát triển của từng con đường, từng công tŕnh kiến trúc. Ví như bản vẽ năm 1831, thời Minh Mạng, Hà Nội có trên 20 cửa ô chứ không phải là 6 như bây giờ. Hay năm 1890 chưa có đường xe lửa, phải 12 năm sau mới có”.
Hiện ông Hùng nắm trong tay 16 bản đồ Hà Nội vẽ các năm 1873, 1883, 1885, 1890, 1902, 1913, 1934, 1936... Ngoài ra, c̣n nhiều tấm vẽ năm 1470, 1490, 1831... photo từ sách cổ. Để sở hữu được bộ sưu tập quư giá này, ông phải mất rất nhiều công sức t́m ṭi, lưu giữ. Nhưng cũng có bản đồ ông mua được rất t́nh cờ.
Năm 1982, trong chuyến vào Nam chơi, ông gặp một bà đồng nát, bán rất nhiều sách cũ ở gần sân bay Tân Sơn Nhất. Trong mớ giấy lộn xộn đó, ông đă gặp gần 20 bản đồ Hà Thành, được vẽ bằng giấy can (bản đồ gốc). Mừng rỡ, ông không ngần ngại bỏ ra 200 đồng, bằng 4 tháng lương công chức để mua lại.
Có người bảo ông là dở hơi, bởi thời đó, ai vào Nam cũng lo sắm khung xe đạp, quạt máy, búp bê cho con, c̣n ông mang về một mớ giấy cũ. Mặc mọi người bàn tán, chê bôi, ông cẩn thận lau sạch và hằng đêm, sau giờ làm việc ở Viện Thiết kế, lại trải bản đồ ra đất, chăm chú xem xét. Thỉnh thoảng, người đàn ông có cái trán cao, bóng, mái tóc luôn hất ngược này lại ồ lên khoái chí khi phát hiện ra một sự khác lạ nào đó.
Trong "kho báu" của ḿnh, ông thích nhất bản vẽ năm 1873. Không giống như bản đồ bây giờ chỉ xác định được vị trí, hướng và phạm vi của một địa bàn nào đó, bản vẽ này cho người xem biết Đoan môn có 3 cửa, cửa chính giữa cao và rộng dành cho vua, hai cửa bên nhỏ và thấp dành cho quan văn vơ. Hay như khu phố Hàng Bạc những năm cuối thế kỷ 19 hầu hết là nhà 2 tầng, mái ngói. Các phố khác nghèo hơn, toàn là nhà cấp 4. Tại hồ Hoàn Kiếm, ngoài cầu Thê Húc, đền Ngọc Sơn, tháp Rùa, c̣n có Vọng bái.
Dẫu đă cao tuổi, bước đi khó khăn, nhưng hằng ngày ông Hùng vẫn đi bộ tới Quốc Tử Giám, các bảo tàng lịch sử, đền chùa và ghé thăm hàng sách báo cũ. Trong túi ông lúc nào cũng có quyển sổ nhỏ, cây bút, thỉnh thoảng lại rút ra ghi chép. Với ông, khám phá thêm được một chi tiết nào đó về Hà thành, làm sáng tỏ những đường nét trên bản đồ là niềm hạnh phúc.
adminclb is offline  
 


Điều Chỉnh
Xếp Bài

Quuyền Hạn Của Bạn
Bạn không được quyền gởi bài
Bạn không được quyền gởi trả lời
Bạn không được quyền gởi kèm file
Bạn không được quyền sửa bài

vB code đang Mở
Smilies đang Mở
[IMG] đang Mở
HTML đang Tắt
Chuyển đến


Múi giờ GMT. Hiện tại là 02:40 AM.


Powered by: vBulletin , Jelsoft Enterprises Ltd.